# Fotoğrafta Negatif ve Pozitif Alan

Author: Ethem Onur Parlar

Editorial Role: Original Article

Published: 2019-02-14

Updated: 2020-02-13

Publisher: SanalSergi

Language: tr

Content Type: Editorial Article

Translation: no

Canonical: https://www.sanalsergi.com/fotografta-negatif-ve-pozitif-alan/

Cite: Ethem Onur Parlar, "Fotoğrafta Negatif ve Pozitif Alan", SanalSergi, 2019-02-14, https://www.sanalsergi.com/fotografta-negatif-ve-pozitif-alan/

Summary: Kompozisyonu tasarlarken, çerçeve içerisindeki bu alanları ifade etmek istediğimiz duygular doğrultunda kullanmak fotoğrafı güzelleştirmenin etkili yollarından biridir.

Categories: Kütüphane

Tags: özgür semerci

Featured Image: https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2019/02/IMG_5453d1-640x427.jpg

---

Kompozisyonu tasarlarken, çerçeve içerisindeki bu alanları ifade etmek  istediğimiz duygular doğrultunda kullanmak fotoğrafı güzelleştirmenin  etkili yollarından biridir.

Fotoğrafçılıkta tekniğe ne kadar hakim olursak olalım aslında her şey  duyguları ifade edebilmekle ilgilidir. Bir fotoğrafı çekerken verdiğimiz  her karar, bir düşünce sürecinin parçasıdır ve fotoğrafımızı etkilediği  için çok önemlidir. Negatif ve pozitif alanlar muhtemelen hepimizin  farkında olmadan fotoğraflara dahil ettiği kompozisyon ögeleridir. Çekim  öncesinde kompozisyonu tasarlarken, çerçeve içerisindeki bu alanları  ifade etmek istediğimiz duygular doğrultunda kullanmak aldığımız  sonuçları oldukça fazla etkiler. Bu fotoğraflarımızı güzelleştirmek,  izleyicinin dikkatini çekmek ve duyguları etkili bir şekilde ifade  etmenin güçlü yollarından biridir.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2019/02/EU6A8707.jpg)

Pozitif alan ana objenin ya da objelerin olduğu, kompozisyonun öne çıkan  bölümüdür. Bu genellikle ağaçlar, bir tepe, bir portrede insanın yüzü,  vahşi yaşam fotoğrafında bir hayvandır. İzleyicinin gözünü yönlendirmek  ve vurgulamak istediğimiz bu kısımdır. Negatif alan ise, ana konuyu  çevreleyen boş alanı ifade eder ve fotoğrafın izleyici tarafından nasıl  algılanacağını büyük ölçüde etkiler. Öznenin nerede olduğu bellidir ve  izleyiciye araştırılacak bir alan bırakmaktadır. Bu alanları etkin bir  şekilde kullanabilme, esas objemiz ve arka plan arasında doğru bir denge  oluşturabilmekle gerçekleşebilir. Ustaca kullanıldıklarında  birbirlerini güçlendirerek ilgiyi artırırlar.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2019/02/EU6A7147-1-1-2.jpg)

İyi bir görsel kompozisyonun en önemli amaçlarından birisi de dengeye  kavuşmaktır. Görüntünün dengesi ise içerisindeki görsel ağırlıklar ile  belirlenir. Bu ağırlıklar bakan gözün nereye ilerleyeceğini, nerede  yavaşlayacağını ve hatta duracağını belirler. Çerçeve içerisinde özne  görevini yapan ana objemiz en fazla görsel ağırlığa sahip olmalıdır.  Sonuçta bu ağırlık da çerçevenin geri kalanıyla dengede olmalıdır. Bu  nedenle kompozisyonu tüm bunları hesaba katarak oluşturmak gerekir.  Alanlardan herhangi birisinin çok az veya fazla olması fotoğrafın  dengesini tamamen bozabilir. Örneğin çok fazla negatif alanın  çevrelediği bir obje izleyicide istenilen etkiyi bırakmayabilir, diğer  yandan çok az negatif alanın olduğu bir çerçevede vurgulamayı  amaçladığımız objeyi öne çıkarmakta zorluk yaşayabiliriz.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2019/02/EU6A5097.jpg)

İlk başta negatif alanın sadece konuyu çevreleyen bir boş alan ve diğer  önemli unsurları vurgulamak için bir araç olduğu aklımıza gelebilir. Bu  elbette ki doğru bir düşünce değildir. Öznenin öne çıkmasına ve  izleyicinin dikkatini çekmesine yardımcı olan en önemli kompozisyon  ögesidir. Fotoğraftaki her şey gibi, negatif alan da görsel bir ağırlığa  sahiptir. Bu yüzden nereye ve ne kadar yerleştirileceğine doğru karar  verebilmek önemlidir. İnsan beyni fotoğrafa baktığında ilgisini çeken  bir nokta arar. Eğer ortamda çok fazla obje var ve gözün yeteri kadar  gezeceği alan yoksa şaşırabilir. Karmaşıklık hissi veren fotoğraflara  uzun süre bakmak istemeyebilir. Aralardaki negatif alanlar nefes alacak  boşluklar bırakır. Objelerin göz tarafından tanımlanmasını, şekillerin  ve boyutların daha doğru görülmesini kolaylaştırır. İzleyicinin nereye  odaklanacağını bilmesini sağlar.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2019/02/IMG_9104-1.jpg)

Ayrıca insanın dikkatini bir defada birçok şeye verebilmesi de kolay  değildir. Buradaki önemli noktalardan birisi negatif alanı avantaj  olarak kullanabilmektir. Fotoğraf karesinde dengeli bir oranda negatif  alana yer verdiğimizde izleyicinin dikkatini dağıtan ve ana objemizle  rekabet eden daha az şey olur. Ayrıca izleyicilerin gözleri biraz  dinlenme şansına sahip olduğu için fotoğrafın bütününü sakin ve huzurlu  bir etki sarar. En nihayetinde fotoğrafımızın nasıl görüneceğini  belirleyen odak noktalarımızın etrafındaki boş alanlardır. Negatif alan  ifadesi bazen göreceli olabilir. Sadece boş bir alan içerdiği düşünülse  de desenlerden, dokulardan renklerden hatta başka nesnelerden bile  oluşabilir. Önemli olan amacını yerine getirmesi yani ana konumuzu  vurgulamasıdır. Su ve gökyüzü bunun en güzel örnekleridir.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2019/02/IMG_5845d.jpg)

Negatif alan sanat, mimarlık, müzik ve tasarımda da kullanılır. Tasarım  ve çizgi romanlarda ayrı bir önemi vardır. Özellikle logo çalışmalarında  negatif alanı görüntüde ayrı bir şekil oluşacak şekilde tasarlayarak  farklı ifadeler oluştururlar. Kullanım alanı hangi sanat dalı olursa  olsun ilkeleri hep aynıdır. Negatif ve pozitif alanların ikisi de ayrı  öneme sahiptir çünkü her biri farklı duygusal mesajlar vermemize yardım  ederler. Pozitif alanın fazla olduğu bir fotoğraf bize kalabalığı, gücü,  hareketi, ya da karmaşayı hissettirebilir. Çektiğimiz fotoğrafın aktif,  güçlü ve birçok farklı ilgi odağının olmasını istiyorsak daha fazla  pozitif alan içerecek şekilde tasarlayabiliriz.

Tam tersi olarak negatif alanın fazla olduğu görüntüler bize yalnızlık,  huzur, sakinlik, yalıtılmışlık gibi duyguları hissettirirler. Aslında bu  durum izleyicinin gözünü sadece odak noktasına çekmekten fazlasını  yaptığımız anlamına gelir. Fotoğraf karesinin hikayesini ve ruh halini  de değiştiririz. Prensip olarak kolay gibi görünse de negatif alanları  etkili bir şekilde fotoğraflarımıza dahil edebilmek zaman zaman  zorlayıcı olabilir. Sonuçta yapmamız gereken tek şey bu alanları aramak  değil örneğin dar alan derinliği gibi birçok farklı fotoğraf tekniğini  kullanarak istediğimiz negatif alanı oluşturabilmektir. Tüm kompozisyon  kurallarını ve fotoğraf tekniklerini iyi anlayıp bir arada kullanabilmek  bu nedenle çok önemlidir.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2019/02/IMG_4382.jpg)

Fotoğrafta negatif ve pozitif alanları kullanmak için aslında çok fazla  özel kurallar yoktur. Tekrar tekrar deneyerek biraz da sezgisel olarak  kullanımı öğrenilebilir. Dengeyi hissedene kadar farklı oranlarda  pozitif ve negatif alan kullanmaya çalıştığımızda her oranın fotoğrafa  farklı bir his kattığını görebiliriz. Kompozisyon becerileri  geliştirilirken, gözlerin hem ana konuya hem de arka plana aynı anda  dikkat edebilmesi önemlidir. Konumuza biraz yakınlaşmak çerçeveye biraz  daha alan eklemeye yardımcı olurken, bazen de biraz geriye doğru hareket  etmek aynı objenin çerçevede daha küçük görünmesine yardımcı olabilir.  Kompozisyon kuralları sadece fotoğrafçılığımıza değil dünyayı görme  biçimimize de etki edecek araçlardır. Tüm bunları anlamlı bir görsel  yaratabilmek için, kendi yöntemlerini oluşturarak kullanmak sanatçının  kendisine kalmıştır.

Yazı: **Özgür Semerci**
