# SALT Beyoğlu’nda yeni sergi: “Makbul Tarihin Tutsakları”

Author: Ethem Onur Parlar

Editorial Role: Original Article

Published: 2019-01-29

Updated: 2019-05-03

Publisher: SanalSergi

Language: tr

Content Type: Editorial Article

Translation: no

Canonical: https://www.sanalsergi.com/salt-beyoglunda-yeni-sergi-makbul-tarihin-tutsaklari/

Cite: Ethem Onur Parlar, "SALT Beyoğlu’nda yeni sergi: “Makbul Tarihin Tutsakları”", SanalSergi, 2019-01-29, https://www.sanalsergi.com/salt-beyoglunda-yeni-sergi-makbul-tarihin-tutsaklari/

Summary: SALT Beyoğlu, 23 Ocak – 28 Nisan 2019 tarihleri arasında işlerinde Bangladeş’in sömürge sonrası çatışmalı tarihi üzerinden “üçüncü dünya enternasyonalizmi”ni sorgulayan sanatçı ve tarihçi Naeem Mohaiemen’in “Makbul Tarihin Tutsakları” başlıklı sergisine ev sahipliği yapıyor.

Categories: Sergiler (Arşiv)

Tags: salt

Featured Image: https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2019/01/1548248837_gorsel_image_5.jpg

---

**[SALT Beyoğlu](https://saltonline.org/), 23 Ocak – 28 Nisan 2019 **tarihleri arasında işlerinde Bangladeş’in sömürge sonrası çatışmalı tarihi üzerinden “üçüncü dünya enternasyonalizmi”ni sorgulayan sanatçı ve tarihçi **Naeem Mohaiemen**’in ***“Makbul Tarihin Tutsakları”*** başlıklı sergisine ev sahipliği yapıyor.

SALT’tan Farah Aksoy tarafından programlanan**Makbul Tarihin Tutsakları,** **Mohaiemen’in** 2014’te Kunsthalle Basel’de gerçekleştirilen sergisinin devamı niteliğindedir.

Sanatçı ve tarihçi Naeem Mohaiemen’in film,
enstalasyon ve yazıları, “üçüncü dünya enternasyonalizmi”nin oluşumu ve
çöküşünü, Bangladeş’in sömürge sonrası tarihindeki üç büyük kırılmayla
inceler: 1905’te Britanya Hindistanı sınırlarındaki Bengal’in doğu ve
batı olarak ikiye ayrılışı, 1947’de Britanya Hindistanı’nın bölünmesiyle
 Hindistan ile Pakistan’ın kuruluşu ve 1971’deki Hindistan-Pakistan
Savaşı’yla Doğu ve Batı Pakistan’ın Bangladeş ve Pakistan’a dönüşümü. Bu
 sarsıntılı olaylar, 1970’lerde dünyanın diğer bölgelerinde sol
hareketlerin yükselişinden bağımsız değildir. Haber görüntüleri ve
buluntu fotoğrafların yanı sıra yeniden canlandırmalara başvuran
Mohaiemen, sömürgecilikten kurtulan ulusların sosyalizm “ütopya”sının
yerini neden zamanla yüksek sermaye hedefleri ve muhafazakâr
politikalara bıraktığını sorgular. Sözlü tarih, popüler kültür ve
mitolojiden ögeler içeren işlerinde 1950’lerden 1970’lere uzanan anonim
ve bir o kadar tanıdık anlatıcılarla resmî ve gayriresmî tarihte
belleğin güvenilmezliğine işaret eder.

Mohaiemen’in kültür kurumlarını ulus
ötesi bir tarih kitabının sayfaları gibi kurgulama fikrine dayanan
Makbul Tarihin Tutsakları, Bengalce’de “makbul tarih” anlamına gelen
shothik itihash teriminden adını alır. Sanatçı, kayıp bir film kutusu,
yanlış konumlanan bir adam, sansürlenmiş bir belge gibi ilgisiz görünen
birtakım detayları birbirine örerek geleceğe umutlu ve siyaseten
ihtiyatlı bir bakışla toplumsal kayıp ve hüsran hikâyeleri anlatır. Bu
yolla izleyiciyi, hikâyelerdeki karakterlerin devlet kontrolündeki tarih
 yazımının yöneticileri mi, yoksa tutsakları mı olduğunu sorgulamaya
çağırır.

SALT Beyoğlu’nun üçüncü katında başlayan
sergi, ikinci kattan Tripoli Cancelled [Trablus’a Uçuş İptal] (2017)
video işinin belirli tarihlerde gösterileceği Açık Sinema’ya uzanır.
Sanatçının sırasıyla 2011 ve 2012’de ürettiği United Red Army [Birleşik
Kızıl Ordu] filmi ve beraberindeki United Red Army: Timeline (1968-1977)
 [Birleşik Kızıl Ordu: Zaman Çizelgesi (1968-1977)], Japon Kızıl
Ordusu’nun Filistin davasıyla ilişkisi üzerinden üçüncü dünya idealini
irdeler. You Will Roam Like a Madwoman [Deli Bir Kadın Gibi Dolanıp
Duracaksın] (2014) enstalasyonu, 1970’ler Bangladeş’inde yeşeren vatan
sevgisiyle dönemin devrim ruhunu ve tüketime aracı bir feminist
yaklaşımı harmanlayan popüler bir dergiye odaklanır. 2008 ve 2009’dan
fotoğraf serileri My Mobile Weighs A Ton [Cep Telefonumun Yükü Ağır] ile
 Live True Life or Die Trying [Sahici Bir Hayat Sür veya Uğruna Öl],
ülkede süregelen öğrenci protestoları bağlamında fotoğraf, yeni
teknolojiler ve şifreli iletişimin günlük hayattaki yerini tartışır.

Mohaiemen’in ikinci katta sunulan ve
Filistin Kurtuluş Örgütü’ne Bangladeş’ten gönüllü katılanları gösteren
ikonik Magnum fotoğrafına ilişkin Abu Ammar is Coming [Ebu Ammar
Geliyor] (2016) video işiyle The Year 1973 Created Many Problems for the
 Imperialists [1973 Yılı Emperyalistlere Çok Sorun Çıkardı] fotoğraf
serisi muhtelif arşiv kaynaklarını temel alır. Sanatçı 2013 tarihli bu
seride, Two Meetings and a Funeral [İki Toplantı ve Bir Cenaze] (2017)
video işinde de irdelediği, “emperyalistlerin artık çok ileri gittiği ve
 nihayet yenilgiyle yüzleşeceği” kanısını değerlendirir. Bir diğer
fotoğraf serisi Rankin Street 1953, Blueprints [Rankin Sokağı 1953,
Sokak Planları] (2013), şehir tarihi ve kalabalık aile yaşantısını yok
eden sermaye güçlerinin mülkiyetine girmiş bir aile evini yeniden
yapılandırır. Bangladeş’in millî şairi olup Hindistan ve Pakistan’ın
pullarında da yer alan tek isim Kazi Nazrul İslam’a dair Kazi in
Nomansland [Kazi Sahipsiz Ülkede] (2008) enstalasyonuysa, Salman
Rushdie’nin Geceyarısı Çocukları’nda geçen üç ülkenin tarihinin Britanya
 Hindistanı’nın bölünmesinin ardından nasıl ortaklaşıp çatıştığını
anlatır.

**Sanatçı hakkında**

1969, Londra doğumlu Naeem Mohaiemen,
Dakka ve New York’ta üretim yapıyor. 2018 Turner Ödülü için aday
gösterildi. Sergileri arasında Solidarity Must Be Defended (Mahmoud
Darwish Museum, Ramallah, 2017); There Is No Last Man (MoMA PS1, New
York, 2017); Prisoners of Shothik Itihash (Kunsthalle Basel, 2014); The
Young Man Was (Experimenter, Kalküta, 2011); Live True Life or Die
Trying (Cue Art Foundation, New York, 2009) ve My Mobile Weighs A Ton
(Gallery Chitrak, Dakka, 2008) bulunuyor. İşleri documenta 14
(Atina/Kassel), EVA International (İrlanda) ve İskandinav güncel sanat
bienali MOMENTUM ile Venedik, Lahor, Şarika ve Marakeş bienallerinde
gösterildi. ICA Bağımsız Film Konseyi üyesi olan sanatçı, 2014’te
film-video alanında Guggenheim Fellow seçildi.
