# Telekonvertör Nedir, Nasıl Kullanılır?

Author: Ethem Onur Parlar

Editorial Role: Original Article

Published: 2018-12-22

Updated: 2025-07-15

Publisher: SanalSergi

Language: tr

Content Type: Editorial Article

Translation: no

Canonical: https://www.sanalsergi.com/telekonvertor-nedir-nasil-kullanilir/

Cite: Ethem Onur Parlar, "Telekonvertör Nedir, Nasıl Kullanılır?", SanalSergi, 2018-12-22, https://www.sanalsergi.com/telekonvertor-nedir-nasil-kullanilir/

Summary: Telefoto veya makro çekimler yaparken çerçeveyi daraltmak oldukça önemlidir.

Categories: Kütüphane

Tags: telekonvertör

Featured Image: https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Depositphotos_21609057_m-2015.jpg

---

Telefoto veya makro çekimler yaparken çerçeveyi daraltmak oldukça önemlidir.

Bunu yapmanın en önemli sebebi çekilen konunun detaylarını izleyiciye  göstermektir fakat diğer sebebi ise konunun etrafında bulunan dikkat  dağıtıcı nesneleri ortadan kaldırmaktır. Genelde fotoğrafçılar konuyu  daha yakından çekip çerçeveyi daraltmaya çalışsalar da bazen çekilen **konunun doğası gereği veya fiziki koşullar nedeniyle bu mümkün değildir.** Bu gibi durumlarda  **telekonvertörler hayat kurtarıcıdır.** Çok önemli avantajları olsa da keskinlikte azalma, bulanıklık gibi bazı dezavantajları da göz ardı edilemez.

### Telekonvertör Nedir?

Telekonvertörler aynı zamanda **extender** olarak ta bilinirler ve **lens ile fotoğraf makinesi arasına** takılır. Telekonvertör’ın (TC) **genel amacı etkili odak uzaklığını artırmaktır**  fakat bununla birlikte, lense giren ışık azalacağı için diyafram  düşecek ve keskinlikte kayıp yaşanacaktır. Bu etkiler  telekonvertörün **çarpan faktörü ile doğrudan ilgilidir.** **1.2x ‘ten başlayıp 3.0x’**e kadar uzanan (en yaygın olanlar**1.4x ve 2.0x’tir**) çarpan değerlerine sahiptirler. **Örneğin  300mm f/2.8 prime telefoto lensiniz varsa ve 2.0x telekonvertör  kullanıyorsanız, odak uzaklığı iki kat artacak ve diyafram açıklığı iki  durak küçülecektir ve sonuç 600mm f/5.6 lens olacaktır. Zoom lenslerde  de aynı durum söz konusudur. 1.4x telekonvertör ile kullanılan 70-200mm  f/2.8 lens 98-280mm f/4 olacaktır.**

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Caspian-Tern-with-a-Fish.jpg)

*NIKON D700 + 300mm f/4D AF-S @ 420mm (1.4x TC), ISO 250, 1/2000, f/5.6*

Optik olarak telekonvertörler birden çok optik elementten oluşan ve bu  sayı ile optik eleman çeşidinin çarpan faktörünü belirlediği bir  sistemdir. **Genelde çarpan faktörü arttıkça TC nin uzunluğu ve büyüklüğü de artar.** Extenderlar genelde **belli sayıda lens ile kullanılması için üretilir.** Bunlar haricinde olan lensler de **kromatik hatalar**  oluşabilir. Bu gibi hataları engellemek adına  üreticiler telekonvertörleri, asferik yüzey gibi daha kompleks yapılar  kullanarak üretirler.

Ekstra düşük bozulmaya neden olan TC ler ise az sayıda bulunuyor ve çoğu  lens ile uyum sorunu yaşanıyor. Mükemmel çalışan TC ler de mevcut.  Örneğin **NIKKOR AF-S TC800-1.25E ED** sadece **Nikon 800mm f/5.6E FL ED VR** ile çalışması için değil, kargoda birlikte gönderildiği lens ile hatasız çalışması için üretilir. Bu nedenle  **TC800-1.25E ED telekonvertörler** tek başına satın alınamaz.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Blue-Heron-in-Flight-400x266@2x.jpg)

*NIKON D700 + 300mm f/4D AF-S @ 420mm (1.4x TC), ISO 500, 1/2000, f/5.6*

### Telekonvertör Üreticileri

Her ne kadar süper telefoto lens üreticileri de telekonvertör yapsa da,  piyasada en yaygın olanları genellikle 1.4x ve 2.0x çarpma faktörleri  ile sınırlıdır. Bununla birlikte, bazı üreticiler, diğer çarpma  faktörleri ile daha az telekonvertör üretmektedir, ancak bunların  kullanımı ve etkinliği lens tarafından büyük ölçüde  değişebilir. Örneğin, **Nikon ve Hasselblad 1.7x telekonvertör**  üretirlerken, Kenko gibi aksesuar üreticileri ise daha büyük 3.0x  çarpma faktörü ile telekonvertörler yapabilir. Ne yazık ki, aşağıda  açıklandığı gibi, telekonvertörler, hem genel keskinlik hem de otomatik  odaklama hızı açısından lens performansı üzerinde oldukça büyük etkilere  sahiptir, bu yüzden **1.4x’den daha uzun bir TC seçerken çok dikkatli olmak gerekir.**

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Black-Skimmers.jpg)

*NIKON D700 + 300mm f/4D AF-S @ 420mm (1.4x TC), ISO 800, 1/2000, f/5.6*

### Telekonvertör Lens Uyumluluğu

Yukarıda bahsedildiği gibi, telekonvektörler tipik olarak birden fazla objektifle çalışacak şekilde üretilirken, piyasada **her mercekle çalışan telekonvertör yoktur.** Hem  Nikon hem de Canon, bir sebepten ötürü telekonvertörleriyle uyumlu olan  daha kısa lens sayısına (genel lens çizgisine kıyasla) sahiplerdir ve  çoğu lens telekonvektörlerle eşleşmek için  tasarlanmamıştır. Bazılarının, kamera montajına çok yakın bir arka  eleman gibi fiziksel sınırlamaları varken , diğerleri ise optik sınırlamalara sahiptir. **Çoğu telekonvektör özellikle profesyonel süper telefoto lensler için tasarlandığından**, genelde geniş açı, standart ve telefoto lensler bunlarla uyumlu değildir. Ancak, istisnalar var **Nikon 105mm f / 2.8G VR** gibi  bazı makro objektifler Nikon telekonvertörler ile gayet iyi  çalışıyorlar. Buna ek olarak, çok az istisna dışında, bir üretici tarafından yapılan telekonvektörün, kamera bayoneti aynı olsa bile, aynı üreticinin mercekleriyle çalışmak üzere tasarlandığını belirtmekte fayda var.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/20100519-Orlando-083-400x266@2x.jpg)

*NIKON D3S + 300mm f/4D AF-S @ 420mm (1.4x TC), ISO 450, 1/1250, f/5.6*

Aşağıdaki linklerden spesifik lensler ve telekonvertör uyumluluklarının listelerine ulaşabilirsiniz.

- [Nikon TC-Lens Uyumluluk](https://web.archive.org/web/20211208194408/http://nikon-cdn.com/Assets/Common-Assets/Images/Teleconverter-Compatibility/EN_Comp_chart.html)
- [Canon TC-Lens Uyumluluk](https://en.wikipedia.org/wiki/Canon_Extender_EF)
- [Sigma TC-Lens Uyumluluk ](https://web.archive.org/web/20230128132429/https://www.sigmaphoto.com/lenses/lens-resources/teleconverter-compatibility)
- [Kenko TC-Lens Uyumluluk](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2020/03/total-compatibility-table-kenko.pdf)

**Satın almadan önce lensiniz ile telekonvertörün uyumluluğunu kesinlikle kontrol ediniz.**

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Red-Fox-Kit-400x266@2x.jpg)

*NIKON D700 + 300mm f/4D AF-S @ 420mm (1.4x TC), ISO 800, 1/1250, f/6.3*

### Prime vs Zoom Lenslerde Telekonvertör kullanımı

Genel olarak telekonvertörler, **süper telefoto prime lenslerle, zoom lenslerden çok daha iyi çalışırlar.** Bunun birkaç nedeni var. İlk olarak, çok az istisnanın yanı sıra,**zoom objektifler tipik olarak ana lenslerden daha yavaştır**,  bu da kameranın otomatik odaklama sisteminin çalışması için daha az  ışık aldığı anlamına gelir. Sonuç olarak, genel otomatik odaklama hızı  ve doğruluğu üzerinde büyük bir etkisi olabilir. Bazı durumlarda, **telekonvertörler,  aşağıda açıklandığı gibi, kameranın otomatik netleme özelliklerini  tamamen devre dışı bırakabilir veya bir lensin maksimum diyaframını  önemli ölçüde azaltabilir. **İkincisi, tüm odak uzaklıklarında eşit bir performans elde etmek için bir zoom lensi optimize etmek çok zordur. Bu durum bir **telekonvertör eklendiğinde zoom seviyesinin dengesiz ve tutarsız olmasına** neden  olur. Üçüncüsü, zoom yaparken gruplarda hareket eden daha fazla lens  elemanı ile lens merkezinde kayma olabilir ve diğer optik problemler  daha da belirginleşir.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Nikon-70-200mm-Wildlife-Samples-1-400x266@2x.jpg)

*NIKON D700 + 70-200mm f/2.8G VR II @ 340mm (1.7x TC), ISO 800, 1/640, f/5.0*

Ancak, telekonvektörlerin zoom objektiflerle iyi çalıştığı durumlar da vardır. Örneğin,** Nikon 70-200mm f/2.8G VR II‘nin TC-14E ​​II/III** ile iyi bir şekilde çalıştığı,**TC-17E II** ile çok iyi çalıştığı ve f/8 aralığına kadar düşmeye istekli olan varsa **TC-20E III** ile bile oldukça kullanışlı bir kombinasyon oluşturulabilir.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Sample-6.jpg)

*NIKON D3S + 70-200mm f/2.8G VR II @ 400mm (2.0x TC), ISO 800, 1/1250, f/10.0*

### Artı ve Eksiler

**En önemli artısı ulaşılan odak uzaklığına çok düşük maliyetlerle sahip olmak.** Üstelik prime lensler ele alındığında bu fark daha da artar. Örneğin   **Nikon 300mm f/2.8G VR II;  Nikon TC-14E III (1.4x), Nikon TC-17E II (1.7x) ve Nikon TC-20E III (2.0x) ile sorunsuz çalıştığı en çok bilinen lenstir.  Bu kombinasyonlarla 300mm f/2.8G , 420mm f/4, 510mm f/4.8 ve 600mm f/**5.6  lens olarak kullanılabilir i bu durum spor fotoğrafçıları ve yaban  hayatı fotoğrafçıları için oldukça elverişlidir. 1.4 ve 1.7x TC ler ile  optimize üretildiği için bu telekonvertörler lensin odaklanma ve  keskinlik performansını fazla etkilemez fakat 2.0x TC kullanımında AF ve  keskinlik konusuna kayıp yaşanmaktadır. **Bunun önüne de diyaframı bir durak kısmakla geçilebilir.**

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Pacific-slope-Flycatcher.jpg)

*NIKON D700 + 300mm f/4D AF-S @ 420mm (1.4x TC), ISO 800, 1/1000, f/5.6*

**Bir diğer avantajı ise minimum odaklama mesafesini etkilememeleri olarak sayılabilir.** Telekonvertörler çerçevenin merkez bölümü hariç **lenslerin optik karakteristiklerini etkilemezler**.  Eğer bir telefoto ile makro çalışıyorsanız, 1.7x TC donanımlı bir  telefoto ile de aynı odaklama mesafesinde makro çalışmaya devam  edebilirsiniz. Örneğin,** Nikon 300mm f/4E PF ED lensin 1.4m minimum odaklama mesafesini koruyarak 1.7x telekonvertörle 510mm ile çekim yapmaya devam edebilirsiniz.** **Lensin yenileme oranı ise 0.24x ten 0.41x e çıkacaktır** ve makro fotoğraflar için bu gayet iyi bir değerdir. Aynı zamanda makro lenslerle de kullanılabilen **TC ler sayesinde bu değer 1:1 e kadar ulaşabilir.** Fakat minimum odaklama mesafesini sadece extension tüp, makro tüp ve ters takılan lenslerle düşürebilirsiniz.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Partial-Lunar-Eclipse-400x267@2x.jpg)

*NIKON D810 + 300mm f/4E FL VR @ 600mm (2.0x TC), ISO 100, 1/100, f/11.0*

Telekonvertörler aynı zamanda lens veya marka uyumsuzluğu, keskinlik ve af hızında kayıp gibi dezavantajlara da sahiptir.**Keskinlik ve Kontrast Üzerine Etkisi**

Daha önce de belirtildiği gibi telekonvertörler keskinlik konusund kayda değer kayıp yaşatabilirler. **Nikon 70-200 f/2.8 VR II lens** ile yapılan testlerde **%26** ya varan kayıp yaşanabiliyor.

- **Nikon TC-14E II (1.4x) – 5% Keskinlik Kaybı**
- **Nikon TC-17E II (1.7x) – 17% Keskinlik Kaybı**
- **Nikon TC-20E III (2.0x) – 26% Keskinlik Kaybı**

Üstelik  bu değerler, telekonvertörlerle birlikte çalışmak için tasarlanan hızlı  bir lens ile yapılan testlerin sonucu. Aynı telekonvertörleri daha  yavaş veya daha eski lenslerde kullanılsaydı, özellikle 2.0x  telekonvertörün etkisi daha da yıkıcı olurdu. Örneğin, yukarıda  bahsedilen aynı **300 mm f/4E PF VR** objektifi, **TC-20E III (2.0x) telekonvertör**  ile keskinlik açısından iyi sonuç vermeyecektir. Keskinlik, önceki  araştırmalara dayanarak %26 sınırının da ötesine  geçecektir. Dolayısıyla, **telekonvertörlerin tüm objektifleri aynı şekilde etkiledikleri söylenemez,** bazıları  diğerlerinden daha iyi bir çift olacaktır. Performans  değerlendirmelerini daha da zorlaştıran şey, hem telekonvertörler hem de  lens örneklerinin özellikle 1,7x ve daha uzun telekonvertörler için  uyumlu yada uyumsuz oluşlarındaki farklardır. İşte bu yüzden, bazı  fotoğrafçılar, belirli bir telekonvertörün belirli bir objektifle  mükemmel çalışırken diğerleriyle kabul edilemeyecek kadar kötü  olduklarını söylerler. Keskinliğin haricinde kontrastın da özellikle  2.0x TC kullanılırken kayda değer oranda düştüğü görülmektedir.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/Nikon-300mm-f4E-FL-VR-Sample-Images-8-960x641-400x267@2x.jpg)

*NIKON D750 + 300mm f/4E FL VR @ 600mm (2.0x TC), ISO 3600, 1/1250, f/9.0*

### Autofocus Üzerine Etkileri

Yukarıda açıklandığı gibi, kameranın otomatik odaklama sisteminin çalışması için daha az ışık gireceği için, telekonvertörler, **hem autofocus hızı hem de prime lensin ve kameranın doğru netlemesi üzerinde büyük bir etkiye sahip olabilir.**  1.4x’den daha uzun bir telekonvertör kullanıldığında, özellikle düşük  ışık koşullarında, ışık telekonvektörden geçerken çok az bir kayıp yaşar  fakat bu durum **kameranın autofocus sistemini karıştırabilir.** Bu nedenle, daha **yavaş lensler üzerinde 1.7x ve 2.0x teleconverter’ları kullanmamanız tavsiye edilir**, çünkü bu tür kombinasyonlar sahada çekim yaparken çok sinir bozucu bir deneyim ile sonuçlanabilir.

İşte telekonvertörlerin hızlı bir özeti ve AF hızı ve doğruluğu üzerindeki etkileri:

- **1.4x Telekonvertörler:** Çoğu lenste AF hızında ve doğrulukta minimum etki
- **1.7x Telekonvertörler:**  AF hızına ve doğruluğuna etkisi prime lense bağlıdır. Genel olarak,  daha yavaş f/4 mercekler 1.7x telekonvertörler ile iyi uyuşmuyor.
- **2.0x Telekonvertörler:**  Genellikle, AF hızında ve çoğu lensin doğruluğunda ciddi etkili. Sadece  f/2.0 ve f/2.8 prime lensleri 2.0x telekonvertörler ile iyi çalışır ve  tipik olarak sadece iyi ışık koşullarında çalışır.
- **3.0x Telekonvertörler :** AF işlevleri devre dışı kalır, sadece manuel odaklama ile kullanılır.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/20080301-Roxborough-State-Park-161-400x266@2x.jpg)

*NIKON D300 + 70-200mm f/2.8G VR II @ 280mm (1.4x TC), ISO 800, 1/250, f/6.3*

### Telekonvertörler ve Extension Tüpler

Uzatma tüpleri telekonvertörler ile karıştırılmamalıdır, çünkü  kullanımları ve amaçları tamamen farklıdır. telekonvertörler her zaman  odak uzaklığını arttırmak amacıyla optik lens elemanlarından oluşurken,  uzatma tüpleri herhangi bir optiği olmayan fiziksel eklemelerdir, bunun  tek amacı artan büyütme için minimum odak mesafesini azaltmaktır. Bu  nedenle, **uzatma tüpleri makro fotoğraflar için kullanılırken, telekonvertörler konuya daha yakın olmak için kullanılır.**

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/AF-S-NIKKOR-300mm-f2.8G-ED-VR-II-samples-1-960x638-400x266@2x.jpg)

*NIKON D3S + 300mm f / 2.8G VR II @ 500mm (1,7x TC), ISO 1600, 1/800, f / 8.0*

### Telekonvertör vs Kırpma

Bazı durumlarda, yavaş zoom lenslerde telekonvertör kullanırken veya  birkaç tele-konvertör bir araya getirildiğinde, görüntü bozulması ciddi  seviyelere gelebilir, bu durumlarda görüntülerin kırpılması daha iyi bir  seçenek olabilir. Otomatik odaklama işlevlerinin bir telekonvertör  tarafından ciddi şekilde etkilendiği ve sınırlandığı durumlarda, daha  kısa bir telekonvertör kullanmak ya da telekonvertör kullanımını tamamen  bırakmak daha iyidir. Daha az çözünürlüğe sahip keskin bir konu mu,  tamamen net olmayan bir görüntü mü daha iyi siz karar  vereceksiniz. Telekonvertör kullanırken,bu durumu değerlendirmek zorunda  kalabilirsiniz.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/2017-Total-Solar-Eclipse-960x640-400x267@2x.jpg)

*ILCE-9 + FE 100-400mm F4.5-5.6 GM OSS + 2X Teleconverter @ 794mm, ISO 100, 1/60, f/13.0*

### Telekonvertör vs Fotoğraf Makinasında Kırpma

Çoğu modern fotoğraf makinesi, dahili crop özellikleri sunuyor. Genelde  full-frame bir fotoğraf makinesinin crop sensörlü gibi davranmasını baz  alan bu uygulama, telekonvertör kullanımı yerine bir tercih olabilir. **Fakat bilindiği üzere fotoğraf makinesinde kırpma ve bilgisayarda kırpma işlemleri tamamen aynı.**  Yani ekstra bir avantajı olduğu söylenemez. Eğer konu fotoğraf  makinesine fazla yaklaşırsa crop modda odak kaçırabilirsiniz. Bunun  yerine fotoğrafı çektikten sonra kırpmak daha mantıklı bir seçenek  olabilir. Bunun yanında kırpmak ve telekonvertör kullanmak kesinlikle  farklı sonuçlar sunan farklı işlemlerdir. Telekonvertör odak uzaklığını  artırırken, kırpma işlemi ise görülen alandan feragat etmektir.

![](https://www.sanalsergi.com/icerik/uploads/2018/12/20090624-Dolphin-400x266@2x.jpg)

*NIKON D700 + 300mm f/4D AF-S @ 420mm (1.4x TC), ISO 320, 1/1600, f/5.6*
